Naaste heeft een depressie, wat nu

Ik kreeg een berichtje wat mij erg ontroerde: beste Esther, een vriendin van mij heeft een depressie. Wat kan ik nu het beste doen richting haar? Wat vond jij fijn?
Ondanks dit verdrietige bericht zie ik een paar positieve dingen. Ten eerste dat die vriendin het heeft verteld, dat is vaak heel lastig en moeilijk. Ten tweede de wil om zich te verplaatsen in iemand die een depressie heeft. Ook dat is lang niet vanzelfsprekend, heb ik ervaren.

In dit blog schrijf ik wat voor mij wel of niet fijn was. Iedereen met een depressie is anders. Dus probeer te kijken wat bij jouw naaste helpt. Ik ga er vanuit dat het om een officieel gediagnosticeerde depressie gaat.

In ieder geval wens ik jullie allebei heel veel sterkte toe en veel liefs.

Laat hulp zoeken!!

Je bent een naaste of een vriend(in), geen erkend en geschoold hulpverlener. Als de persoon met de depressie nog geen hulp heeft gezocht, dring dan aan om dat wel te doen, bijvoorbeeld door een gesprek met de huisarts te voeren. Een depressie is een ziekte die je erg serieus moet nemen.

Erken de depressie

De persoon die mij de vraag stelde, is heel betrokken en invoelend, dus ik denk dat dit punt voor haar niet moeilijk zal zijn. Helaas blijkt uit de praktijk dat voor veel mensen een depressie een ongrijpbaar iets is. Veel mensen snappen er niks van (gelukkig maar voor hen!!) en komen met goedbedoelde opmerkingen zoals ‘ach, we hebben allemaal wel eens een baaldag’ of ‘ach, schouders eronder en ga ervoor’. Als je een depressie hebt, ik herhaal het nog maar eens een keer, een depressie is een ziekte, kan je dat niet. Het enige dat je wilt is de wereld niet meer tot last zijn en de beste manier die je daarvoor kan verzinnen is zorgen dat je er niet meer bent.

Luister

Luisteren naar de persoon met de depressie is heel fijn. Je hoeft geen oplossingen aan te dragen (als je geen erkend en geschoold hulpverlener bent). Luister naar de persoon, toon begrip en ondersteun. Dit kan best een lange tijd duren.

Geef het de tijd

Een depressie sluipt er vaak heel langzaam in en het is niet van de ene op de andere dag verdwenen. Het gaat, als de behandeling aanslaat, met stapjes vooruit en stapjes terug. De stapjes terug zijn even schrikken maar horen erbij. Het kan best even duren voordat de juiste behandeling is gevonden. Ook kan het zo zijn dat een behandeling eerst wel aanslaat, maar later niet meer. Wees daar op bedacht (als patiënt en als naaste).

Kleine dingen

Toen ik opgenomen was in de kliniek kreeg ik bergen kaarten, tekeningen enz. Ik had geen (of weinig) behoefte aan bezoek, het herstelproces vergde al mijn aandacht en kostte veel energie. Laat die persoon weten hoe waardevol hij of zij voor je is, keer op keer. Je zal niet geloofd worden, of nauwelijks, maar op termijn zal het hopelijk doordringen. Stuur een kaartje, een bloemetje, een appje met een hartje. Zo laat je merken dat je aan hem of haar denkt.

Vraag het aan de persoon zelf

Wat wil hij of zij? Wat heeft hij of zij nodig? Is het genoeg als je er alleen voor hem of haar bent? Samen, zonder te praten koffiedrinken? Samen in stilte wandelen? Samen een tekening maken? Wat voor jou een kleine stap lijkt, kan voor hem of haar al een enorme kloof zijn. Voel je niet afgewezen als je iets aanbiedt dat wordt geweigerd.
Het ligt niet aan jou, zeg ik altijd. Nu, dikke twee jaar na mijn opname, ben ik nog altijd aan het herstellen en zeg ik vaak nee. Het ligt niet aan de vrager … het ligt aan mij.

Veel liefs. Esther

 

vlaamse gaai

Stukjes van mezelf in mijn boeken

Dé kleurrijke schrijfcoach Jolanda Pikkaart vroeg om eens na te denken over de vraag welk stuk van mezelf in mijn boeken zit. Hoe ben ik als auteur?
Goede vraag. Hier een antwoord.

Mijn eerste roman Controle! schreef ik in 2016.  In ieder boek dat ik schrijf, ligt een stuk van mezelf. Het gaat over wat ik belangrijk vind, wat mij bezig houd, over mijn dromen en nachtmerries. 

Net nadat mijn tweede boek Contact uitkwam, werd ik opgenomen in een psychiatrisch ziekenhuis ivm een ernstige depressie. Kort voor mijn opname werd ik geïnterviewd door Mijn Geheim. Daarin werd ook vermeld dat het boek Contact over een depressie gaat. 

De hoofdpersoon van dat boek, Emma, is depressief. Ze zit in de gevangenis en heeft vrijwel geen contact meer met de buitenwereld. Ik beschrijf in het boek hoe zij zich voelt en wat ze ervaart. Zo fijn, zeggen lezers, door de manier van schrijven kunnen ze zich beter voorstellen wat het betekent om depressief te zijn. Daardoor krijgen ze er mee begrip voor. Snappen ze het beter. Weten waarom een depressief iemand zich op een bepaalde manier gedraagt. Niet omdat ze niet anders willen, maar omdat ze dat echt niet kunnen. Heftig. Jazeker. Door het lezen van het boek snap je iets beter hoe het voelt om depressief te zijn. Deprimerend, zegt een lezer. Zeker. dat is zo. Maar het maakt onderdeel uit van het leven en mag genoemd en benoemd worden.

In mijn derde boek Confrontatie speelt de relatie tussen kinderen en ouders een rol. Wat doe je als je zoon of dochter een heel andere weg kiest dan die jij voor hem of haar voor ogen hebt. Wanneer grijp je wel in, wanneer niet? Wat zou je zelf doen? 

Het deel vier in de C-serie, Censuur, draait om een journaliste die vindt dat de waarheid verteld moet worden. Daarin gaat ze ver, heel ver. Het roept de vraag op hoe ver je zelf zou willen gaan voor de waarheid. Ik heb een hekel aan leugens en liegen. Ik ben heel trouw, maar als ik me bedrogen voel, zal ik dat laten weten. Ik ga dus behoorlijk ver voor de waarheid. Ik wil graag open en eerlijk zijn over wat er speelt bij mij en mijn omgeving, zodat anderen er weer iets aan hebben. Ik schaam me daar niet voor. In tegendeel. Ik denk dat de wereld er mooier en beter van wordt om er open over te zijn.

Daarom schrijf ik.
Daarom heb ik Droomvallei Uitgeverij opgericht.

Veel schrijf- en leesplezier!
Esther van der Ham

Censuur - Esther van der Ham

Censuur – Esther van der Ham

Huisregels: we have a problem.

‘Hebben jullie huisregels?’ vraagt mijn psycholoog, die mij ondersteunt in het omgaan met mijn depressie en autisme. 
Ik heb een flinke terugval in mijn depressie. Bij mij therapiesessie bespreek ik met hem hoe dat komt en wat ik eraan doe om de terugval tot stilstand te brengen. Want helaas, dat gaat niet vanzelf. Ik heb mijn crisissignaleringsplan wat me in dit geval kan helpen. Per fase, 0 tot en met 4, is beschreven hoe ik me voel, hoe ik dat zo kan houden en wat de signalen zijn dat het minder goed gaat. De alarmbellen gingen luid af, zeg maar.

De rem erop

Het is heel druk geweest. Veel regelwerk voor de jongens, die het pittig hebben op school. De school doet erg hun best om rekening te houden met hun autisme, maar de praktijk is weerbarstig. Zo kreeg jongste een ruimte toegewezen omdat hij zijn brood liefst rustig op wilde eten in plaats van in de megadrukke kantine, maar was het een hele stap om daar ook gebruik van durven te maken. Uiteindelijk is het gelukt, gelukkig ook voor hem. Nu eet hij weer op school, want dat durfde hij niet. Dit is één voorbeeld, zo zou ik er nog veel meer kunnen noemen. Heftigere voorbeelden ook.
Ik was druk bezig met het regelen van extra ondersteuning, mijn vierde boek is eindelijk af (hoera!), sinterklaas, verjaardagen, ik maakte ‘even’ een gratis boekje met verhalen van de Droomvallei-auteurs,  je kent het wel. Een terugval dus. De rem moest erop. Ik zei afspraken af (balen) en bekeek mijn planning en hoe vol die zat. Het was best druk. 

‘Eventjes’

Ik ben heel snel in dingen. Dat is een voordeel en een nadeel tegelijk. Het is fijn als een taak snel is afgerond, maar niet als het ten koste gaat van jezelf. Dat moet ik mij bij alles wat ik doe realiseren. 
– Is het nodig dat ik dit doe?
– Moet het nu of kan het ook op een ander moment?
– Moet ik het zelf doen of kan iemand anders het voor me doen?
– Is het mijn taak of neem ik de taak van iemand anders over?
Bij alles moet ik hierover nadenken, want als ik dat niet doe, ben ik al aan de taak begonnen. Vuile spullen heb ik sneller in de was gegooid dan een ander er (tien keer) op aanspreken dat de keukenvloer geen goede plek is voor de vuile gymkleren, dat glazen in de vaaswasser horen en dat de schooltas op de drempel van de voordeur geen goede plaats is. En ga zo maar door, alle ouders zullen het wel herkennen. Leg de verantwoordelijkheid daar waar hij hoort. Lastig bij kinderen, lastig bij pubers, lastig bij autistische pubers. 

Huisregels

Terug naar de vraag van de psycholoog. Zeker hebben wij huisregels. Hij vroeg me om ze weer eens op te schrijven. Ook wilde hij graag dat de jongens aangaven hoe ze de regels zouden willen hebben (niet om ze automatisch toe te passen, meer ter bespreking/gespreksvoering). Natuurlijk hebben we die. Ik zette ze op papier en vroeg of ze aan wilde geven wat ze van elk van deze regels vonden door het zetten van een krul of kruisje. Vandaag zag ik het resultaat. Er schoot één ding door me heen: Houston, we have a problem. 

huisregels
huisregels

Hoe doen jullie dat eigenlijk? Hebben jullie huisregels en hoe handhaaf je die?  Ik lees het graag.

Deze website gebruikt geanonimiseerde analytische cookies. Klik op de groene knop als ik ook informatie in jouw browser mag opslaan om je een aanbod op maat te kunnen doen. Hier staat de privacyverklaring.