Het ontstaan van Uil en Muis helpen Egel
Sommige verhalen beginnen niet met een groot plan, maar met een klein gevoel. Bij Uil en Muis helpen Egel was dat het beeld van iemand die zich terugtrekt, en twee vrienden die niet gaan duwen, maar blijven.
Niet door te roepen dat hij naar buiten moet komen. Niet door meteen met oplossingen te zwaaien. En ook niet door te doen alsof er niets aan de hand is. Soms begint helpen met aanwezig blijven. Met iets kleins doen. Met kleur brengen, zonder iemand te forceren.
Dat werd de kern van het verhaal. Egel komt zijn huisje niet meer uit. Uil en Muis zien dat het niet goed gaat, maar ze weten ook niet meteen wat ze moeten doen. Dus doen ze wat wél kan: ze zorgen voor de tuin. Ze brengen bloemen. Ze blijven proberen. In regen, zon, wind en sneeuw.
Waarom juist Uil, Muis en Egel?
Dieren zijn voor mij vaak de mooiste ingang naar een verhaal. Ze maken iets zachter, zonder het kleiner te maken. Een kind hoeft niet meteen een zwaar thema te begrijpen om te voelen wat er gebeurt.
Uil heeft iets bedachtzaams. Hij kijkt, wacht en ziet dingen die anderen misschien missen. Muis is klein, maar actief. Zij brengt beweging, moed en praktische hulp. Egel is kwetsbaar, maar niet zielig. Hij trekt zich terug, zoals mensen dat soms ook doen wanneer de wereld te veel wordt.
Samen vormen ze een kleine, heldere driehoek: kijken, doen en voorzichtig weer durven. Dat is precies genoeg voor een kinderboek. Meer uitleg zou het alleen maar zwaarder maken. En je weet hoe dat gaat: voor je het weet staat er een pedagogisch olifantje midden in de kamer.
Een AVI-boek met een echt verhaal
Bij een AVI-boek is de tekst eenvoudig. Dat moet ook, want beginnende lezers hebben houvast nodig. Maar eenvoudig hoeft niet vlak te zijn. Juist bij korte zinnen en eenvoudige woorden wordt het belangrijk dat het verhaal klopt.
Voor mij moest Uil en Muis helpen Egel dus meer zijn dan een oefentekst. Het moest een verhaal zijn waarin kinderen kunnen lezen, kijken, voelen en begrijpen. Een boek waarin herhaling helpt, maar niet saai wordt. Waarin de beelden het verhaal dragen, zonder dat de tekst alles hoeft uit te leggen.
Dat vind ik belangrijk in kinderboeken en prentenboeken: een jonge lezer mag oefenen met lezen, maar verdient nog steeds een verhaal met hart.
De tuin als taal
De tuin werd in dit boek bijna een extra personage. Bloemen, seizoenen, regen, zon, wind en sneeuw laten zien dat tijd verstrijkt. Er gebeurt iets, ook wanneer Egel nog niet naar buiten komt.
Dat past bij hoe ik graag werk met illustraties. Beeld is niet alleen versiering. Het kan iets vertellen waar woorden te zwaar of te direct voor zijn. In dit boek zeggen de bloemen eigenlijk: we zijn je niet vergeten.
Dat vind ik een mooi beeld. Niet omdat het groots is, maar omdat het klein en volhoudbaar is. Soms is zorg geen dramatisch gebaar. Soms is zorg een bloem voor de deur. Of twee vrienden die terug blijven komen.
Schrijven en illustreren tegelijk
Bij Uil en Muis helpen Egel kwamen schrijven en illustreren dicht bij elkaar. Ik dacht niet alleen in zinnen, maar ook in scènes. Waar staat Egel? Hoe kijkt Muis? Wat doet Uil? Welke kleuren passen bij terugtrekken, wachten en voorzichtig weer openen?
Mijn illustratiestijl is kleurrijk, warm en verhalend, met veel dieren, natuur, bloemen, kleine details en zachte fantasie. Voor dit boek paste dat vanzelf. De wereld mocht vriendelijk zijn, maar niet zonder laag. Licht, maar niet leeg.
Het mooie van een prentenboek is dat tekst en beeld elkaar niet hoeven te herhalen. Ze mogen elkaar aanvullen. De tekst geeft de lijn. Het beeld geeft de ruimte eromheen.
Een boek voor thuis en in de klas
Omdat het boek bedoeld is voor beginnende lezers, wilde ik dat het bruikbaar zou zijn voor thuis én in de klas. Kinderen kunnen ermee oefenen, maar er kan ook een gesprek uit ontstaan. Over vriendschap. Over iemand helpen. Over wachten. Over niet meteen alles kunnen oplossen.
Bij het boek horen daarom ook creatieve verwerkingen, zoals vragen, kleurplaten en opdrachten. Niet als verplicht nummertje achterin, maar als manier om kinderen nog even in de wereld van Uil, Muis en Egel te laten blijven.
Dat past bij mijn bredere manier van werken als auteur, illustrator en uitgever. Ik kijk niet alleen naar het boek zelf, maar ook naar wat een verhaal kan doen wanneer het bij lezers terechtkomt.
Waarom dit verhaal me dierbaar is
Wat ik zelf mooi vind aan Uil en Muis helpen Egel, is dat het verhaal niet doet alsof helpen altijd eenvoudig is. Uil en Muis weten ook niet precies wat werkt. Ze proberen. Ze blijven. Ze maken de wereld een beetje lichter.
En misschien is dat soms genoeg. Niet alles hoeft meteen open. Niet elk probleem vraagt om een grote oplossing. Soms begint verandering met een veilige plek, een beetje kleur en iemand die niet weggaat.
Daar is dit boek uit ontstaan: uit het verlangen om een zacht verhaal te maken dat kinderen kunnen lezen, maar dat ook iets zegt tegen de grote mensen die meelezen.
Over mijn manier van werken
Kinderboeken maken met ervaring in tekst, beeld en uitgeven
Ik ben Esther van der Ham: auteur, illustrator en eigenaar van Droomvallei Uitgeverij. In meer dan 15 jaar begeleidde ik ruim 400 boeken, van idee en manuscript tot redactie, vormgeving, publicatie, positionering en zichtbaarheid.
Die ervaring neem ik mee in mijn eigen boeken. Bij een prentenboek kijk ik niet alleen naar de tekst of de illustraties, maar naar het geheel: de lezer, het ritme, de beelden, het thema, de uitvoering en de plek van het boek in handen van kinderen, ouders en leerkrachten.
Ik denk in verhaal, ritme, personages en betekenis.
Mijn stijl is kleurrijk, warm, verhalend en herkenbaar.
Ik kijk ook naar vormgeving, drukwerk, doelgroep en publicatie.
Begeleid van idee tot redactie, vormgeving en zichtbaarheid.
Meer over Uil en Muis bekijken?
Bekijk het boek bij Droomvallei Uitgeverij, of ontdek meer van mijn boeken en illustraties op deze site.
